Yapay tatlandırıcılar hafıza ve düşünme becerilerindeki gerilemeyi hızlandırıyor

Amerikan Nöroloji Akademisinin tıp dergisi Neurology'de yayımlanan kapsamlı bir araştırma, yaygın kullanılan yapay tatlandırıcıların bilişsel yeteneklerdeki gerilemeyi hızlandırdığını ortaya koydu. Brezilya genelinde yaş ortalaması 52 olan 12 bin 772 yetişkinin sekiz yıl boyunca izlendiği çalışmada, en yüksek düzeyde düşük ve sıfır kalorili tatlandırıcı tüketen bireylerin hafıza ve düşünme becerilerindeki gerileme hızı, en az tüketenlere kıyasla yüzde 62 daha yüksek çıktı. Araştırmacılar, bu farkın zihinsel performansta yaklaşık 1,6 yıllık ek yaşlanmaya denk geldiğini belirledi.

Bilim insanları diyet içecekler, yoğurtlar ve paketli gıdalarda sıkça yer alan yedi tatlandırıcıyı inceledi. Değerlendirilen maddeler arasında yer alan aspartam, sakarin, asesülfam-K, eritritol, ksilitol ve sorbitol genel bilişsel performans ve kelime hatırlama becerilerindeki hızlı düşüşle ilişkili bulundu. İncelenen maddelerden yalnızca tagatoz tüketimi ile bilişsel gerileme arasında doğrudan bir bağ saptanmadı. Günlük ortalama 191 miligram tatlandırıcı tüketen grupta düşüş belirginleşirken, bu miktarın yaklaşık bir kutu diyet gazlı içecekteki aspartam miktarına eşit olduğu kaydedildi.

Elde edilen bulgular, tatlandırıcı tüketimi ile bilişsel gerileme arasındaki ilişkinin 60 yaş altındaki yetişkinlerde ve diyabet hastalarında daha güçlü olduğunu gösterdi. Araştırmacılar çalışmanın doğrudan bir neden-sonuç ilişkisi kanıtlamadığını, sadece güçlü bir istatistiksel bağlantı sunduğunu ve katılımcıların beslenme bildirimlerine dayandığını vurguladı. Uzmanlar, şekere alternatif olarak pazarlanan bu katkı maddelerinin beyin sağlığı üzerindeki uzun vadeli etkilerinin kesinleşmesi için daha fazla klinik çalışmaya ihtiyaç duyulduğunu açıkladı.