Ana içeriğe geç
Bilim

Özbekistan'daki sığınakta 80 bin yıllık ok ucu kalıntıları bulundu

Öne çıkanlar

  • Obi-Rakhmat'ın 80 bin yıllık katmanlarında üç farklı fırlatma ucu tipi tespit edildi.
  • Üçgen mikrouçların boyutu ve kırılma mekaniği yalnızca ok gövdelerine takılabileceklerini gösterdi.
  • Bulunan teknoloji, Avrupa'daki benzer modern insan yerleşimlerinden 25 bin yıl daha eskiye uzanıyor.

Özbekistan'da yer alan Obi-Rakhmat kaya sığınağının en eski katmanlarında yürütülen iz analizleri, yaklaşık 80 bin yıl öncesine ait fırlatmalı silah uçlarını ortaya çıkardı. Tian Shan Dağları eteklerinde bulunan alanda yapılan incelemeler, Neandertal ve erken Homo sapiens dönemine tarihlenen Orta Paleolitik katmanlarda gelişmiş av teknolojilerinin kullanıldığını gösterdi. Araştırmacılar, 20 ila 21'inci seviyelerden çıkarılan taş aletler üzerinde avlanma kaynaklı darbe kırıkları ve kullanım izleri tespit etti.

İncelenen yontma taş buluntuları arasında rötuşlu uçlar, mikrolitik dilgiler ve üçgen biçimli mikrouçlar yer aldı. Ağırlıkları 1 ila 4,5 gram arasında değişen bu mikrouçların dar yapısı, bu parçaların yalnızca ok benzeri hafif fırlatma gövdelerine takılabileceğini ortaya koydu. Bilim insanları, yerel silisleşmiş kireç taşından üretilen kopyalarla deneysel atış testleri yaparak aletlerdeki mikroskobik darbe izlerini ve çatlak yapılarını doğruladı.

Bulgular, hafif fırlatma uçlarının kullanımını Fransa'daki Rhône Vadisi'nde belgelenen benzer erken Homo sapiens yerleşimlerinden yaklaşık 25 bin yıl daha geriye taşıdı. Bölgede daha önce bulunan diş ve kafatası kalıntıları Neandertal ve arkaik Homo sapiens özellikleri taşırken, bu aletlerin mekanik fırlatma teknolojisine işaret etmesi insan türlerinin teknolojik evrimi ve yayılımına ilişkin tartışmalara yeni veriler sağladı.

Kaynak

Bu özet yapay zekâ ile hazırlanmıştır; ayrıntılar ve doğrulama için orijinal kaynağa başvurun.