Roma yol ağı analizi bilinen kalıpları yıktı

Nature Communications dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, Roma İmparatorluğu'na ait kara yolu ağının sanılanın aksine doğrudan Roma merkezli olmadığını ortaya koydu. Danimarka'daki Aarhus Üniversitesi ile farklı kurumlardan araştırmacıların yürüttüğü çalışma, imparatorluk içindeki en merkezi kara yolunun başkent Roma'dan geçmediğini belirledi. Analizler, modern adıyla İstanbul olan Konstantinopolis gibi diğer büyük şehirlerin kara taşımacılığı ağında coğrafi açıdan çok daha kilit bir konumda yer aldığını gösterdi.

Araştırma, yaklaşık 300 bin kilometrelik güzergahı içeren Itiner-e adlı dijital Roma yol atlasının verilerine dayanıyor. Yolların eğimi, yükseltisi ve yönü gibi parametreleri inceleyen uzmanlar, Roma yollarının her zaman tamamen düz inşa edilmediğini saptadı. Romalı mühendislerin düz yolları yalnızca uygun arazilerde tercih ettiği, engebeli topografyada ise arazinin yapısına uyum sağladığı anlaşıldı. Ayrıca bugün antik Roma yolu olarak adlandırılan birçok rotanın aslında Roma dönemine ait olmadığı verilerle doğrulandı.

Araştırmacılar, İtalya yarımadasının Akdeniz'e uzanan yapısı nedeniyle Roma'nın kara yollarından çok deniz ticaretinde bir merkez olduğunu kaydetti. "Bütün yollar Roma'ya çıkar" deyişinin ise antik değil, 1175 yılında Fransız şair Alain de Lille tarafından ilk kez yazılı olarak kullanılan bir Orta Çağ ifadesi olduğu aktarıldı. Bilim insanları, çalışmanın sonraki aşamasında nehir ve deniz bağlantılarını da modele eklemeyi hedefliyor.