Mevcut grip aşılarının etkinliği, her yıl yüzde 10 ila 60 arasında değişen oranlarla diğer aşılara kıyasla oldukça düşüktür. Bunun temel nedenlerinden biri, grip virüsünün hızla mutasyona uğraması ve aşıların her yıl bu mutasyonlara göre yeniden tasarlanması gerekliliğidir. Ancak daha da önemlisi, mevcut aşılar enfeksiyonun başladığı yerde, yani burun ve solunum yollarındaki mukozalarda yeterli bağışıklık oluşturmamaktadır. Harvard Üniversitesi'nden Dan Barouch ve ekibi, Science Translational Medicine dergisinde yayınladıkları araştırmada bu soruna dikkat çekerek, yeni nesil grip aşılarının mukozal bağışıklığı hedeflemesi gerektiğini vurguluyor.
Grip virüsü, çoğu solunum yolu virüsü gibi, vücuda burun, ağız, boğaz ve soluk borusunu kaplayan mukoza zarları aracılığıyla girer. Bu dokular, virüslere karşı bağışıklık tepkisi tetikleyebilen bağışıklık hücrelerini barındırır. Mevcut grip aşılarının çoğu, üst kol kasına enjekte edilen ölü virüs parçacıklarıyla bağışıklık tepkisi oluşturmayı hedeflerken, bu yöntem virüsün ilk giriş noktası olan mukozalarda yeterli koruma sağlamaz. Barouch, aşı geliştirme alanının genellikle kas içi enjeksiyonlara odaklandığını, ancak mukozalardan giren bir virüsü durdurmanın en iyi yolunun doğrudan bu dokularda bağışıklık oluşturmak olduğunu belirtiyor.
Bu araştırma, grip aşılarının etkinliğini önemli ölçüde artırma potansiyeli taşıyor. Mukozal bağışıklığı hedefleyen yeni aşılar, virüsün vücuda girmesini ve yayılmasını başlangıç noktasında engelleyerek, hem enfeksiyonu önlemede daha başarılı olabilir hem de aşı tereddütlerini azaltabilir. Dan Barouch'un HIV, Zika ve COVID-19 gibi birçok hastalık için aşı geliştirme konusundaki deneyimi, bu alandaki çalışmalarına güven vermektedir. Bu yaklaşım, gelecekteki grip aşılarının çok daha etkili olmasının önünü açabilir.
Bu araştırma, grip aşılarının düşük etkinliğinin temel nedenlerinden birini ortaya koyarak, enfeksiyonun başladığı mukozalarda bağışıklık oluşturmanın daha etkili bir koruma sağlayabileceğini gösteriyor.