Otomasyon iş kaybı olmadan da çalışanların anlam duygusunu zedeliyor

Ulusal Ekonomik Araştırma Bürosu (NBER) tarafından yayımlanan yeni bir çalışma, otomasyonun çalışanları doğrudan işten çıkarmadan da olumsuz etkileyebileceğini ortaya koydu. Araştırma, çalışanların yalnızca faydalı bir çıktı üretmeye değil, bu çıktının doğrudan kendi katkılarına bağlı olduğunu hissetmeye de değer verdiği iş kollarını inceliyor. İnandırıcı bir makine veya yazılım alternatifi var olduğunda, şirket çalışanı işte tutsa dahi bu ikinci anlam kaynağı zayıflıyor.

Araştırmada geliştirilen ekonomik modele göre, işin anlamındaki bu kayıp, ücretlerin tam olarak ayarlandığı piyasalarda tazminat veya maaş taleplerini artırıyor. Ancak ücretlerin kısmen ayarlanabildiği durumlarda çalışanlar bu kaybı doğrudan üstlenmek zorunda kalıyor. Anlam kaybı süreci aynı zamanda otomasyonun benimsenmesini daha olası kılıyor. Bir makine alternatifinin varlığı insan emeğinin psikolojik değerini düşürdükçe, işverenlerin otomasyona geçiş motivasyonu da artış gösteriyor.

Çalışma ayrıca dış geliştiricilerin makineleri lisanslamadan önce kamuya açık şekilde sergilemesinin stratejik bir etki yarattığını gösteriyor. Bu tür gösterimler insan emeğinin değerini düşürerek makineye yönelik yapay bir talep oluşturuyor. Araştırmacılar, teknik kalitenin çıktıyı iyileştirdiğini, ancak kamuoyu görünürlüğünün tek başına insan emeğini zayıflattığını belirterek otomasyonun işleri ortadan kaldırmadan önce işin değerini düşürdüğünü kaydetti.