NASA'nın Double Asteroid Redirection Test (DART) misyonu, 2022 yılında Dimorphos asteroidine kasıtlı olarak çarparak gezegen savunması alanında tarihi bir başarıya imza attı. Bu çarpışmanın birincil amacı, Dimorphos'un daha büyük kardeşi Didymos etrafındaki yörüngesini değiştirmekti ve bu hedef, Dimorphos'un 12 saatlik yörüngesinin 32 dakika kısalmasıyla başarıyla gerçekleştirildi. Ancak, Science Advances dergisinde 6 Mart'ta yayımlanan yeni araştırmalar, DART'ın etkisinin çok daha geniş kapsamlı olduğunu ortaya koydu.
Araştırmacılar, çarpışmanın sadece ikili sistemin kendi iç yörüngesini değil, aynı zamanda Dimorphos ve Didymos'un Güneş etrafındaki ortak yörüngesini de etkilediğini belirledi. Çarpışma sonucunda fırlayan kaya parçalarının, ikilinin toplam momentumundan bir kısmını alarak Güneş etrafındaki hareketlerini yavaşlattığı gözlemlendi. Astronomlar, asteroitlerin uzak yıldızların önünden geçerken neden olduğu "yıldız örtülmeleri" (stellar occultations) adı verilen kararmaları izleyerek bu değişikliği ölçtü. Ekim 2022'den Mart 2025'e kadar toplanan 22 ölçüm, asteroitlerin Güneş etrafındaki yörüngesinin DART çarpışmasından öncekinden yaklaşık 150 milisaniye daha yavaş olduğunu gösterdi.
Bu bulgu, insanlığın bir gök cisminin yörüngesini ilk kez değiştirmesi açısından büyük önem taşıyor. Dimorphos ve Didymos, Dünya için bir tehdit oluşturmasa da, DART misyonundan elde edilen veriler, gelecekte Dünya'ya yönelik potansiyel bir asteroit tehdidine karşı kinetik çarpışma savunma stratejileri geliştirmek için kritik bilgiler sunuyor. Avrupa Uzay Ajansı'nın (ESA) Hera uzay aracı bu yıl içinde Didymos ve Dimorphos'a ulaşarak bu sonuçları teyit edici ek gözlemler yapacak. Bu çalışmalar, gezegenimizi koruma çabalarımıza değerli katkılar sağlayacak.
DART misyonu, insanlığın bir gök cisminin yörüngesini kasıtlı olarak değiştirebileceğini kanıtlayarak gezegen savunması stratejileri için çığır açan bir adım attı.