Ana içeriğe geç
Bilim

Mars'taki dev bulut Dünya'da görülmeyen fizik kurallarıyla oluşuyor

Öne çıkanlar

  • Mars Express verileri, bulutun çekirdekleyici parçacık olmadan doğrudan donduğunu gösterdi.
  • Yanardağ yamaçlarından yükselen havanın sıcaklığı 10 dakikada 30 derece düşüyor.
  • Her sabah oluşan bulutun uzunluğu 1.600 kilometreye kadar ulaşıyor.

Mars atmosferinde her gün ortaya çıkıp birkaç saat içinde yok olan 1.600 kilometre uzunluğundaki Arsia Mons Uzamış Bulutu (AMEC) araştırmacıların yeni simülasyonlarıyla aydınlatıldı. Nature Geoscience dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, Avrupa Uzay Ajansının Mars Express yörünge aracından alınan veriler, bu meteorolojik yapının Dünya'da daha önce doğal ortamda hiç gözlemlenmemiş egzotik fizik süreçleriyle meydana geldiğini gösterdi. Sönmüş bir yanardağ olan Arsia Mons üzerinde her sabah beliren bulut, yalnızca teorik metinlerde yer alan homojen çekirdeklenme mekanizmasıyla açıklanabiliyor.

Dünya'da bulutlar, su buharının toz, tuz veya polen gibi parçacıkların çevresinde yoğunlaşmasıyla oluşan heterojen çekirdeklenme süreciyle meydana geliyor. Araştırmacılar, Mars'ta atmosferik toz bol olmasına rağmen AMEC'in hiçbir aracı parçacığa ihtiyaç duymadan doğrudan buz kristallerine dönüştüğünü hesapladı. Everest Dağı'ndan iki kat daha yüksek olan Arsia Mons'un yamaçlarından hızla yükselen hava dalgaları, sıcaklığın 10 dakikada 30 derece düşmesine ve havadaki nem oranının olağanüstü seviyelere fırlamasına yol açarak doğrudan donmayı tetikliyor.

Mars Express bünyesindeki üç farklı kameradan sağlanan veriler, su buharının önemli bir kısmının yanardağın zirvesindeki kalın don tabakasından kaynaklandığına işaret etti. Araştırma ekibi, atmosferik su miktarının son derece kısıtlı olduğu Kızıl Gezegen'de bu denli büyük bir yapının modellenmesini önemli bir başarı olarak değerlendirdi. Bilim insanları, bu bulguların diğer gezegenlerin ve ötegezegenlerin atmosfer dinamiklerini anlama konusunda yeni pencereler açacağını belirtti.

Kaynak

Bu özet yapay zekâ ile hazırlanmıştır; ayrıntılar ve doğrulama için orijinal kaynağa başvurun.