Kanser vakalarının yüzde 12’si enfeksiyonlarla bağlantılı
Öne çıkanlar
- Araştırma, 2024’te 2,3 milyon kanser vakasını enfeksiyonlarla ilişkilendirdi.
- Helicobacter pylori ve HPV, toplam kanser vakalarının ayrı ayrı yüzde 4’üyle bağlantılı çıktı.
- Enfeksiyon kaynaklı kanserlerin yaklaşık yüzde 75’i düşük ve orta gelirli ülkelerde görüldü.
- Avustralya’da HPV enfeksiyonları, 2007’den sonra uygun kişiler arasında yüzde 90 azaldı.
Dünya Sağlık Örgütü’nün araştırmasına göre 2024’te dünya genelindeki yeni kanser vakalarının yaklaşık yüzde 12’si enfeksiyonlarla bağlantılıydı. The Lancet Oncology’de yayımlanan çalışma, enfeksiyonların 2,3 milyon yeni kanser vakasında rol oynadığını belirledi. Vakaların çoğu 5 patojenden kaynaklandı: Helicobacter pylori ve insan papilloma virüsü (HPV) ayrı ayrı toplam vakaların yüzde 4’ünü, hepatit B yüzde 2’sini, Epstein-Barr virüsü yüzde 1’ini ve hepatit C yüzde 1’den azını oluşturdu.
Bu enfeksiyonlar mide, karaciğer, kan ve rahim ağzı kanseri dahil 20’den fazla kanser türüyle ilişkilendirildi. Virüsler, konak hücrelerin genlerini değiştirerek hücrenin kendini yok etme veya bölünmeyi durdurma mekanizmalarını devre dışı bırakabiliyor. Bazı virüsler DNA’larını hücre genomuna ekleyerek genleri bozuyor, bazıları ise kanser gelişimini destekleyen genler taşıyor. Bakteri ve parazitler ise uzun süreli enfeksiyon ve iltihaplanma yoluyla DNA hasarına ve hücre bölünmesi hatalarına neden olabiliyor.
Çalışma, enfeksiyon kaynaklı kanserlerin büyük bölümünün önlenebileceğini gösteriyor. Enfeksiyonlarla bağlantılı vakaların yaklaşık yüzde 75’i düşük ve orta gelirli ülkelerde görüldü. Aşılama, enfeksiyon tedavisi, prezervatif kullanımı ve tarama programları riski azaltıyor. Avustralya’da 2007’de başlayan HPV aşılama programı, uygun kişilerde HPV enfeksiyonlarını yüzde 90 düşürdü; ancak 15 yaşındakilerde aşılama oranı 2020’deki yüzde 85,7’den 2024’te yüzde 79,5’e geriledi.
Bu özet yapay zekâ ile hazırlanmıştır; ayrıntılar ve doğrulama için orijinal kaynağa başvurun.