Stanford Medicine araştırmacıları, fareler üzerinde yapılan yeni bir çalışmada, geniş bir yelpazedeki solunum yolu virüsleri, bakteriler ve hatta alerjenlere karşı koruma sağlayan evrensel bir aşı formülü geliştirdi. Burun spreyi şeklinde uygulanan bu aşı, akciğerlerde birkaç ay süren geniş kapsamlı bir koruma sağlıyor. Science dergisinde yayımlanan çalışmada, aşılanan farelerin SARS-CoV-2 ve diğer koronavirüsler, hastane enfeksiyonlarına neden olan Staphylococcus aureus ve Acinetobacter baumannii gibi bakteriler ile yaygın bir alerjen olan ev tozu akarlarına karşı korunduğu gösterildi. Araştırmacılar, test ettikleri çok çeşitli solunum yolu tehditlerine karşı aşının etkili olduğunu belirtiyor.
Bu yeni aşı, günümüzde kullanılan diğer aşılardan farklı bir prensiple çalışıyor. Geleneksel aşılar, patojenin belirli bir bileşenini (örneğin SARS-CoV-2'nin spike proteinleri) taklit ederek bağışıklık sistemini hazırlayan "antijen özgüllüğü" ilkesine dayanır. Ancak bu tür aşılar, patojenler mutasyona uğradığında veya yeni patojenler ortaya çıktığında etkisiz kalabilir. Bu nedenle her yıl yeni COVID-19 güçlendirici aşıları ve grip aşıları geliştirilmesi gerekiyor. Araştırmacılar, birçok patojenin hızla mutasyona uğrayabildiğini ve yüzeylerindeki antijenleri değiştirebildiğini vurguluyor. Evrensel bir aşı fikri, şimdiye kadar "gerçekleşmesi imkansız" bir hayal olarak görülüyordu. Eğer insanlarda da başarılı olursa, bu aşı mevsimsel solunum yolu enfeksiyonları için her yıl yapılan birden fazla aşıyı ortadan kaldırabilir ve yeni bir pandemi virüsü ortaya çıktığında hazır bir çözüm sunabilir.
Bu buluş, aşı geliştirme paradigmasını kökten değiştirebilecek ve gelecekteki pandemilere karşı daha etkili ve geniş kapsamlı koruma sağlayabilecek potansiyele sahip.