ELIZAGen projesi biyoloji yöntemleriyle yapay zeka soyağacı çıkardı
Öne çıkanlar
- Araştırma 1965 ile 2025 yılları arasındaki 27 ELIZA uygulamasını 13 mimari özellikle inceledi.
- Evrimsel biyoloji yazılımı PAUP* kullanılarak uygulamaların soyoluş ağacı çıkarıldı.
- Mikrobilgisayar dönemi BASIC sürümleri bellek ve anahtar kelime önceliği gibi özellikleri eledi.
Araştırmacı Jeff Shrager, ELIZAGen projesi kapsamında ilk sohbet botu ELIZA'nın altmış yıllık sürümlerini evrimsel biyoloji yöntemleriyle analiz etti. Çalışma, 1965 ile 2025 yılları arasında sekiz farklı programlama dilinde yazılmış 27 farklı uygulamayı biyolojik örnekler gibi ele aldı. Yazılımlar kaynak metin benzerliği yerine soyut mimari özelliklerine göre sınıflandırıldı.
Araştırmada büyük dil modelleri yardımıyla çıkarılan ve elle düzenlenen 13 ikili mimari özellik kullanıldı. Geri izlemeli eşleştirici, anahtar kelime önceliği, bellek kuralları ve ayrılabilir betik gibi kriterler doğrultusunda oluşturulan veri matrisi biyolojide kullanılan PAUP* yazılımıyla analiz edildi. Analiz sonucunda Joseph Weizenbaum'un 1965 tarihli orijinal tasarımıyla doğrudan uyuşan tam sürümler ağacın kökünü oluşturdu.
Mikrobilgisayar döneminde yayımlanan BASIC uyarlamalarının donanım kısıtları nedeniyle bellek ve geri izleme gibi özellikleri terk ettiği görüldü. Proje, yazılım tarihini metin tabanlı kopyalamanın ötesinde mimari aktarım ve kültürel uyarlamalar üzerinden haritalandırmayı hedefliyor. Çalışmanın tüm veri seti, kodları ve makale taslağı açık kaynak olarak paylaşıldı.
Bu özet yapay zekâ ile hazırlanmıştır; ayrıntılar ve doğrulama için orijinal kaynağa başvurun.