Ana Sayfa

Edwin Smith Papirüsü: Antik Mısır'ın En Eski Cerrahi Metni

1 dk okuma

Edwin Smith Papirüsü, adını 1862'de onu satın alan Edwin Smith'ten alan, travma üzerine bilinen en eski cerrahi inceleme niteliğinde antik bir Mısır tıp metnidir. Yaklaşık MÖ 1600 yılına tarihlenen bu belge, muhtemelen bir askeri cerrahi el kitabı olarak kullanılmış olup, 48 farklı yaralanma, kırık, yara, çıkık ve tümör vakasını detaylı bir şekilde ele almaktadır. Diğer Mısır tıp papirüslerinden farklı olarak, bu metin antik Mısır tıbbına rasyonel ve bilimsel bir yaklaşım sunmasıyla öne çıkar; büyülü uygulamalardan büyük ölçüde kaçınır ve pratik gözlemlere dayanır.

Papirüs, 4.68 metre uzunluğunda bir parşömen rulosudur. Ön yüzünde 17 sütunda 377 satır, arka yüzünde ise 5 sütunda 92 satır bulunmaktadır. Hiyeratik yazı ile sağdan sola doğru siyah mürekkeple yazılmış olup, açıklayıcı notlar kırmızı mürekkeple eklenmiştir. Metnin büyük çoğunluğu travma ve cerrahiye odaklanırken, arka yüzde jinekoloji ve kozmetik üzerine kısa bölümler de yer alır. Her vaka, yaralanmanın türünü, hastanın muayenesini, teşhis ve prognozu ile tedavi yöntemlerini ayrıntılı olarak açıklar. Yalnızca arka yüzde bulunan sekiz büyü ve beş reçete, metnin genel pratik doğasına istisna teşkil eder.

Papirüsün yazarlığı tartışmalı olmakla birlikte, büyük bir kısmının tek bir yazıcı tarafından kaleme alındığı düşünülmektedir. Metin, eski dilbilgisi ve terminolojisi nedeniyle Eski Krallık dönemine ait daha eski bir referans el yazmasının eksik bir kopyası olduğuna inanılmaktadır. Bazı spekülasyonlar, orijinal yazarın MÖ 3000-2500 yılları arasında yaşamış mimar, başrahip ve hekim İmhotep olabileceğini öne sürse de, bu iddia kanıta dayanmamaktadır. Papirüsteki vakalar, baş yaralanmalarından başlayarak boyun, kollar ve gövdeye doğru azalan anatomik sıraya göre düzenlenmiş olup, dönemin tıbbi bilgisini ve cerrahi prosedürlerini gözler önüne sermektedir.

İçgörü

Bu papirüs, antik Mısır tıbbının sanıldığından çok daha rasyonel ve bilimsel temellere dayandığını gösteren eşsiz bir kanıt sunmaktadır.

Kaynak