New York Üniversitesi'nden bir bilim insanı ekibi, dişlilerin çalışma prensibini kökten değiştirebilecek, akışkanlara dayalı yeni bir dişli mekanizması geliştirdi. Geleneksel dişliler, M.Ö. 3000'li yıllara dayanan köklü bir geçmişe sahip olsa da, ahşap, metal veya plastikten yapılmış dişleri nedeniyle esneklikten yoksundur, kırılmaya karşı hassastır ve düzgün çalışabilmek için mükemmel bir şekilde birbirine geçmek zorundadır. Bu sınırlamalar, modern mekanik sistemlerde dayanıklılık ve esneklik açısından zorluklar yaratmaktadır.
Prof. Jun Zhang liderliğindeki ekip, bu kısıtlamaları aşmak amacıyla, dişsiz ve hatta doğrudan temas gerektirmeyen cihazların dişli gibi işlev görüp göremeyeceğini araştırdı. Hava ve su akışlarının türbinleri döndürmek için kullanıldığı gerçeğinden yola çıkarak, akışkanların akışları doğru bir şekilde yönlendirilebilirse dişli görevi görebileceği hipotezini ortaya attılar. Bu hipotezi test etmek için, viskozite ve yoğunluk gibi özellikleri manipüle edilebilen bir gliserol-su çözeltisine silindirler (rotorlar) daldırarak karmaşık deneyler yaptılar. Deneylerde, bir silindir aktif olarak döndürülürken, diğer pasif silindirin bu akışkan akımları sayesinde dönmesi hedeflendi.
Araştırmacılar, aktif silindirlerin oluşturduğu akışkan akımlarının, pasif silindirleri bazen dişliler gibi, bazen de bir kayışla birbirine bağlı kasnaklar gibi hareket ettirebildiğini gözlemledi. Karışıma eklenen küçük baloncuklar sayesinde akışkanların hareketleri izlendi ve akışkanların dişli olarak nasıl işlev gördüğü anlaşıldı. Bu çığır açan buluş, mevcut dişlilerden daha fazla esneklik ve dayanıklılık sunan yeni nesil mekanik cihazlar için büyük bir potansiyel taşıyor. Özellikle robotik gibi alanlarda, kırılgan dişlere olan bağımlılığı ortadan kaldırarak daha sağlam ve uyarlanabilir sistemlerin geliştirilmesinin önünü açabilir.
Bu buluş, mekanik sistemlerin tasarımında devrim yaratma potansiyeli taşıyor, geleneksel dişlilerin sınırlamalarını aşarak daha esnek ve dayanıklı makinelerin önünü açıyor.