Mark Twain'in Tom Sawyer eseri 150. yilinda Amerikan edebiyatindaki yerini koruyor

Mark Twain'in 1876 yilinda yayimlanan The Adventures of Tom Sawyer adli romani bu yil 150. yildonumune ulasti. Eser, doneminde Avrupa edebiyatinin kokenlerine bagimli kalan Amerikan edebiyatinda yerel dil ve karakter yapisiyla bagimsiz bir yol acti. Ralph Waldo Emerson ve Walt Whitman'in aradigi ozgun Amerikan anlatisi, Twain'in Missouri sinirindaki siradan bir kasaba cocugunu basrole tasimasiyla somutlasti.

Romanda resmedilen Tom Sawyer karakteri, 19. yuzyil cocuk edebiyatindaki kusursuz ve itaatkar cocuk kaliplarini kirdi. Unlu cit boyama sahnesinde zorunlu bir isi arkadaslarina cazip bir oyuna donusturen Tom, yerlesik kaliplari sorgulayarak kasabanin kati ahlak anlayisini sarsti. Friedrich Nietzsche gibi dusunurlerin de dikkatini ceken bu yaramaz figur, yalan ve haylazliklarinin yaninda arkadasini koruyan ve mahkemede gercegi soyleyen cesur yapisiyla da one cikti.

Gunumuzde degisen eglence aliskanliklari ve dijital ekran sureleri, Tom Sawyer'in temsil ettigi dogal macera arayisinin gelecekte ne olcude anlasilacagi tartismasini gundeme getirdi. Gallup verilerine gore ibadet aliskanliklarinin yuzde 21 seviyesine geriledigi Amerika Birlesik Devletleri'nde, klasik kasaba anlatilarinin guncel kusaklar uzerindeki karsiligi sorgulaniyor. Kitap, Ronald Reagan ve Frank Capra gibi figurleri etkileyen mitolojik kimligini edebiyat tarihinde surduruyor.