Sovyet dönemi ES-4001 ana bilgisayar kontrol paneli restore ediliyor
Öne çıkanlar
- Chornobyl Family ekibi 1980'lerden kalma bir Sovyet ES-4001 kontrol panelini restore ediyor.
- ES EVM serisi, Sovyetler Birliği'nin IBM System/360 ve System/370 klonları temelinde geliştirildi.
- İlgili ana bilgisayar modellerinden biri Çernobil yakınlarındaki Duga-1 radarında yer alıyordu.
- Dönemin ES serisi ana bilgisayarlarından toplamda yaklaşık 300 adet üretildi.
Chornobyl Family adlı ekip, 1970'li yıllara ait bir Sovyet ana bilgisayarına bağlı ES-4001 kontrol panelini çalışır duruma getirmek için restorasyon çalışması başlattı. Proje, dönemin Sovyet teknolojisini koruma amacının yanı sıra bu kontrol panelinin Çernobil nükleer kazası ve bölgedeki askeri tesislerle olan doğrudan tarihi bağı nedeniyle de yürütülüyor.
Sovyetler Birliği 1970'lerde dijital bilgisayar yarışında geri kalmamak için IBM System/360 ve System/370 sistemlerini kopyalayarak ES EVM serisi ana bilgisayarları geliştirdi. Bu serinin ES-1060 modeli, Çernobil Nükleer Santrali yakınlarındaki Duga-1 erken uyarı radar sisteminin altındaki bilgi işlem merkezine kuruldu. Dördüncü reaktör kazasının ardından faaliyete geçemeyen bu sistemden geriye yalnızca dağıtılmış gövdesi ve paneli kaldı.
Restorasyona alınan ES-4001 paneli 1980'lerin başından kalma olup radar yerine bir veri merkezinde kullanıldığı için nispeten iyi korunmuş durumda bulunuyor. Uzmanlar, ana bilgisayardan sökülürken oluşan fiziksel hasarları onararak donanımın çalışma mekanizmasını ve teknik belgelerini gün yüzüne çıkarmayı hedefliyor. Toplamda yaklaşık 300 adet üretilen bu sistemlerin korunması tarihi miras açısından önem taşıyor.
Bu özet yapay zekâ ile hazırlanmıştır; ayrıntılar ve doğrulama için orijinal kaynağa başvurun.