Sınıflardaki ekran kullanımı bilişsel gelişimi geriletiyor

Bilişsel sinirbilimci Dr. Jared Cooney Horvath, ABD Kongresi'nde yaptığı sunumda Z kuşağının bilişsel becerilerinin ölçümlerin başladığı 1800'lü yıllardan bu yana ilk kez ebeveynlerinin gerisinde kaldığını açıkladı. Horvath, okulda geçirilen sürenin artmasına rağmen yaşanan bu düşüşün temel nedeninin 2010 yılı civarında sınıflara giren dijital ekranlar olduğunu belirtti. 80 ülkeden elde edilen veriler, okullarda günde yaklaşık beş saat bilgisayar kullanan öğrencilerin standart testlerde belirgin şekilde gerilediğini gösteriyor.

Birçok ülkenin beklentileri ve standart test seviyelerini düşürdüğünü aktaran araştırmacılar, bu yaklaşımın kalıcı bir çözüm sunmadığı konusunda uyarıda bulunuyor. Danimarka ise düşen öğrenci performansına karşı standartları esnetmek yerine dijital cihazları sınıflardan uzaklaştırma yolunu seçti. Ülke genelinde 2025/2026 eğitim öğretim yılı başında hayata geçirilen uygulama ile akıllı telefonların yanı sıra tablet ve dizüstü bilgisayarlar da ders ortamından büyük ölçüde çıkarıldı. Eğitimciler sınıflarda yeniden basılı ders kitaplarına ve fiziksel yazı alıştırmalarına ağırlık vermeye başladı.

Danimarka'daki bu adım okul saatleriyle sınırlı kalmayarak ders dışı etkinliklere de yayıldı. Okul sonrası aktivitelerde ekran kullanımı sınırlandırılırken ulusal düzeyde telefonsuz günler düzenleniyor. Dijital sağlık uzmanları ise 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımının yasaklanması amacıyla parlamentoya başvuruda bulundu. Yetkililer, dijital bağımlılığın getirdiği dikkat dağınıklığı ve düşük özsaygı gibi sorunları kapsamlı kısıtlamalarla engellemeyi hedefliyor.