Ana Sayfa

Grönland Neden Danimarka Krallığı'nın Bir Parçası? Kısa Bir Tarih

1 dk okuma

Grönland'ın Danimarka Krallığı ile olan ilişkisi, 10. yüzyılın sonlarında İzlanda'dan sürgün edilen Viking Erik the Red'in adaya yerleşmesiyle başlar. Erik, adanın güneyindeki fiyortların yeşilliğine atıfta bulunarak "Grönland" adını verdi ve bu isimle daha fazla yerleşimci çekmeyi amaçladı. Norse yerleşimleri, Norveç'ten yönetilen bir Kuzey Atlantik imparatorluğunun parçası haline geldi. Ancak 15. yüzyılın başlarında, iklim değişikliği ve Inuit halkıyla yaşanan çatışmalar gibi nedenlerle Norse yerleşimciler adadan iz bırakmadan kayboldu.

1721 yılında, Norveçli misyoner Hans Egede, Dano-Norveç krallığının desteğiyle Grönland ile yeniden temasa geçti. Egede, adaya vardığında sadece Inuit halkını buldu ve onları Hristiyanlığa dönüştürmeye odaklandı. Bu dönem, Grönland'ın sömürgeleşme sürecinin başlangıcı oldu. Danimarka-Norveç etkisi, Hollanda gibi diğer yabancı güçlerle rekabet etti ve zamanla Inuitler Hristiyanlaştırıldı, Grönland ise siyasi ve ekonomik olarak Danimarka-Norveç'e sömürge ilişkisiyle bağlandı. 1814'te Danimarka ve Norveç krallıkları ayrıldığında, Grönland Danimarka'nın kontrolünde kaldı.

  1. ve 20. yüzyılın başlarında Danimarka, Grönland'ı karlı bir sömürge olarak tutmak için paternalist bir politika izledi. İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra Birleşmiş Milletler'in dekolonizasyon baskısıyla Grönland, 1953'te Danimarka'ya dahil edildi ve Danimarka Parlamentosu'nda iki sandalye kazandı. 1979'da Özerklik (Home Rule) elde eden Grönland, kendi parlamentosunu kurdu. 2009'da ise bağımsızlık arayışına yönelik bir "plan" içeren yasayla tam özerklik kazandı. Bu yasa, Danimarka'dan bağımsızlık kararının artık Grönland halkına ait olduğunu kesin olarak belirtti ve anketler, Grönlandlıların çoğunluğunun bu seçeneği kullanmak istediğini gösteriyor.
İçgörü

Grönland'ın yüzyıllar süren sömürge geçmişinden özerkliğe uzanan yolculuğu, kendi kaderini tayin etme hakkını elde etmesiyle sonuçlanmış ve gelecekteki bağımsızlık arayışının temelini atmıştır.

Kaynak