Ana Sayfa

Basit Bir JIT Derleyici: Temeller ve Uygulama

1 dk okuma

Bu makale, bir günlük programlama yarışması kapsamında özyinelemeli ilişkileri işlemek için basit bir x86-64 Just-In-Time (JIT) derleyici oluşturma sürecini ele alıyor. Yazar, geleneksel bir yorumlayıcı kullanmak yerine, verilen matematiksel işlemleri doğrudan donanım üzerinde çalıştırılabilen yerel makine koduna dönüştüren bir JIT derleyici geliştirmeyi tercih ediyor. Bu yaklaşım, işlemlerin adım adım yorumlanması yerine, donanımın işi doğrudan yapmasına olanak tanıyarak performansı artırıyor. Makale, derleyicinin nasıl çalıştığını ve bu tür bir sistemin temel prensiplerini detaylandırıyor.

Modern işletim sistemlerinin bellek yönetimi ve güvenlik mekanizmaları, JIT derleyicilerin karşılaştığı önemli bir zorluktur. İşletim sistemleri, işlem belleğinin farklı bölümleri için okuma, yazma ve çalıştırma (execute) gibi sayfa düzeyinde korumalar uygular. Kodun yalnızca çalıştırma bitinin ayarlı olduğu bellek sayfalarından yürütülebileceği, yazma bitinin ayarlı olduğu bellek sayfalarının ise değiştirilebileceği belirtiliyor. Bu güvenlik önlemleri, kötü niyetli kodların (shellcode) yürütülmesini zorlaştırarak sistem güvenliğini artırır ve program hatalarının etkisini azaltır.

JIT derleyicilerin çalışabilmesi için, malloc() gibi standart bellek ayırma fonksiyonlarının sağladığı yürütülemez bellek yerine, özel işletim sistemi çağrıları (örneğin, Linux'ta mmap, Windows'ta VirtualAlloc) aracılığıyla yürütülebilir bellek tahsis etmeleri gerekir. Makale, bu yürütülebilir bellek alanının nasıl ayrılacağını, makine talimatlarıyla nasıl doldurulacağını ve ardından bu koda nasıl atlanacağını adım adım açıklıyor. Bu teknikler, dinamik olarak kod üreten ve çalıştıran sistemler için temel oluşturur.

İçgörü

JIT derleyiciler, yorumlayıcı tabanlı sistemlere kıyasla program performansını önemli ölçüde artırarak uygulamaların daha hızlı ve verimli çalışmasını sağlar.

Kaynak