AmazonFACE deneyi yükselen karbondioksitin yağmur ormanlarına etkisini ölçecek
Öne çıkanlar
- Amazon ormanlarındaki karbondioksit seviyesi halka sistemleriyle 420 ppm'den 620 ppm'e çıkarılıyor.
- Proje, tropikal bir ormanda yürütülen ilk serbest hava CO2 zenginleştirme deneyi niteliği taşıyor.
- Bölge toprağındaki düşük fosfor miktarının ağaçların karbon depolama kapasitesini kısıtlaması ihtimali inceleniyor.
Brezilya'daki Campinas Eyalet Üniversitesi ve Amazon Araştırmaları Ulusal Enstitüsü araştırmacıları, atmosferdeki karbondioksit artışının yağmur ormanlarına etkisini incelemek üzere AmazonFACE deneyini başlatmaya hazırlanıyor. Manaus kentinin 80 kilometre kuzeyinde kurulan altı metal halka düzeneğiyle orman örtüsüne zenginleştirilmiş karbondioksit verilecek. On yıl sürmesi planlanan çalışma, tropikal bir ekosistemde serbest hava ortamında yapılan ilk yüksek karbondioksit deneyi olma özelliği taşıyor.
Deney kapsamında sensörler rüzgar yönünü ve karbondioksit seviyelerini sürekli takip edecek. Üç halka içindeki ağaçlara dış borular aracılığıyla atmosferdeki yaklaşık 420 ppm olan mevcut seviyeyi 620 ppm düzeyine çıkaracak gaz salınımı yapılacak; diğer üç halka ise kontrol grubu olarak doğal koşullarda bırakılacak. Araştırmacılar, Birleşmiş Milletler Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli raporlarında öngörülen gübreleme etkisinin tropikal ormanlarda gerçekten karbon depolamaya yol açıp açmadığını ve topraktaki fosfor eksikliğinin bu süreci sınırlayıp sınırlamadığını belirlemeyi amaçlıyor.
Çalışma ayrıca yüksek karbondioksit yoğunluğunun su döngüsüne etkilerini de inceliyor. Ağaç gövdelerine bağlanan elektronik cihazlar ve metal şeritler, yaprak gözeneklerinin daha az açılmasının yerel atmosferdeki nem oranını ve kuraklık dinamiklerini nasıl değiştireceğini kaydedecek. Temelleri 2011 yılında atılan ve Birleşik Krallık ile Brezilya hükümetlerinin sağladığı toplam 9 milyon doları aşkın fonla inşa edilen altyapı, gelecekteki küresel iklim modellerine zemin verisi sağlayacak.
Bu özet yapay zekâ ile hazırlanmıştır; ayrıntılar ve doğrulama için orijinal kaynağa başvurun.