Yüz milyon dolarlık ACSI fonu tekrarlanamayan akademik verilere dayanıyor

Michigan Üniversitesi araştırmacılarının 2006 yılında yayımladığı ve müşteri memnuniyeti verileriyle borsada yüksek getiri sağlanabileceğini öne süren çalışma, bağımsız araştırmacıların tekrar analizlerinde doğrulanamadı. Claes Fornell liderliğindeki ekibin Amerikan Müşteri Memnuniyeti Endeksi (ACSI) verilerine dayandırdığı strateji, S&P 500 endeksini düzenli olarak geride bıraktığını iddia etti. Bu akademik bulgular zamanla yaklaşık 100 milyon dolarlık büyüklüğe ulaşan bir borsa yatırım fonunun (ETF) temel dayanağını oluşturdu.

Wharton ve Stanford üniversitelerinden akademisyenlerin yaptığı incelemeler, Fornell ve ekibinin standart varlık fiyatlama modellerini kullanmadığını ve keyfi eşik değerleriyle veri madenciliği yaptığını gösterdi. Araştırmacılar, portföy getirilerinin genele yayılmadığını ve yalnızca dot-com dönemindeki Apple, Dell, Google gibi sınırlı sayıdaki teknoloji şirketinden kaynaklandığını tespit etti. Standart finansal risk modelleri uygulandığında ya da örneklem dışı veriler test edildiğinde anormal getirilerin tamamen ortadan kalktığı görüldü.

Fornell ve ekibinin 2016 yılında iddialarını yineleyerek yüzde 518 getiri sağladıklarını öne sürmesi yeni tartışmalara yol açtı. Bağımsız denetimler, bu getirinin kamuya açıklanmayan ve gizli tutulan özel bir yatırım stratejisine dayandığını, müşteri memnuniyeti skoruyla doğrudan ilişkisinin kanıtlanamadığını ortaya koydu. Sonraki yıllarda yapılan çok değişkenli ekonometrik modeller de müşteri memnuniyeti ile olağan dışı hisse senedi getirileri arasında istatistiksel bir bağ bulunmadığını tescilledi.