Avrupa Parlamentosu, "Sohbet Kontrolü 1.0" olarak bilinen ve büyük teknoloji şirketlerinin özel sohbetleri çocuk cinsel istismarı materyali (CSAM) aramak amacıyla taramasına izin veren geçici yasayı uzatma kararı aldı. Ancak bu uzatma, kullanıcı gizliliğini önemli ölçüde güçlendiren yeni koşullarla geldi. 2021'den bu yana yürürlükte olan ve gönüllülük esasına dayanan bu yasa, 3 Nisan'da sona erecekti. Milletvekilleri, teknoloji uzmanları ve dijital haklar savunucularının çağrılarına kulak vererek, kuralları sıkılaştırdı.
Çarşamba günü yapılan oylamada, Avrupa Parlamentosu büyük bir çoğunlukla (458 lehte, 103 aleyhte, 63 çekimser) geçici uzatmayı Ağustos 2027'ye kadar onayladı. Ancak en kritik değişiklik, CSAM taramasının artık "orantılı ve hedefe yönelik" olması gerektiği ve WhatsApp, Signal, Telegram gibi uçtan uca şifreli iletişimlerin kapsam dışında bırakılması oldu. Eski Avrupa Parlamentosu Üyesi ve dijital haklar hukukçusu Patrick Breyer, bu kararı "sansasyonel bir zafer" olarak nitelendirerek, fiziksel postada olduğu gibi dijital iletişimlerin de izinsiz taranmasının tabu kalması gerektiğini vurguladı.
Bu karar, Avrupa'daki dijital haklar bilincine sahip vatandaşlar için önemli bir kazanım olsa da, mücadelenin henüz bitmediğini gösteriyor. AB Konseyi, Komisyon ve Parlamento, eleştirmenlerin "Sohbet Kontrolü 2.0" olarak adlandırdığı Çocuk Cinsel İstismarı Düzenlemesi (CSAR) Tasarısı'nın detaylarını hala tartışıyor. Hedefsiz toplu taramanın, kitlesel gözetim potansiyeli ve teknik/hukuki kusurları nedeniyle e-Gizlilik Direktifi'nin temel ilkelerinden olan elektronik iletişimlerin gizliliğini ihlal ettiği belirtiliyor. Bu nedenle, gizlilik savaşı devam ediyor ve yasama organlarının kitlesel gözetimi reddetme konusunda kararlı olup olmayacağı merak konusu.
Avrupa Parlamentosu'nun uçtan uca şifreli iletişimleri kitlesel tarama kapsamından çıkarması, dijital gizlilik hakları için önemli bir emsal teşkil ediyor ve gelecekteki yasal düzenlemeler üzerinde belirleyici bir etki yaratabilir.